Oost-Groningen - Westerwolde

Zo mooi is Oost-Groningen – rust en ruimte in Westerwolde

leestijd: 7 minuten

Oost-Groningen is een regio die nog maar weinig wordt bezocht. Aan de ene kant zonde. Aan de andere kant ook wel heel fijn. Hier vind je nog echte rust en ruimte, zeker in Westerwolde. Deze streek, tegen de Duitse grens, heeft ons echt verrast met haar boeiende historie, afwisselende natuur en schitterende boerderijen. Dat Groningers stug zijn en al helemaal buiten de stad? Daar hebben wij helemaal niks van gemerkt. Met open armen zijn we ontvangen en dankzij een aantal spontane ontmoetingen hebben we een bijzonder inkijkje gekregen in het boerenleven in Westerwolde. Ik neem je er graag eventjes mee naartoe. Hoewel ik het eigenlijk misschien niet zou moeten doen: straks wordt ’t er nog druk. 🙂

Cultuur en natuur in het uiterste puntje van Westerwolde

De kloosterbossen bij ter Apel zijn een wandeling meer dan waard. Ondanks dat de bewoonde wereld er nooit erg ver weg is, ben je echt helemaal in de natuur. De vogels kwetteren om ons heen, als we afwisselend bochtige, smalle bospaadjes door het struikgewas en verharde stukjes langs statige beukenlanen volgen. Het klooster zelf lijkt zo uit een sprookje te komen, zoals het daar op die open plek tussen de bomen staat. Zelf vinden we het nieuwe gedeelte van het klooster een beetje jammer. Naar onze smaak had het beter in de oude stijl, met oude stenen gebouwd kunnen worden, passend bij de rest. Zodra we binnen zijn maken de oude gangen en de lichtinval dat echter ruimschoots goed. Je proeft er direct de sfeer van het rijke kloosterleven van vroeger.

Kloosterbossen Ter ApelIn de Kloosterbossen in Ter Apel is het heerlijk wandelen

Zodra we de kruidentuin van het klooster in lopen hebben we echt het gevoel dat de monniken er nog gisteren aan het werk waren. De tuin wordt dan ook nog altijd goed onderhouden en je kunt er zelfs zelf gekweekte plantjes kopen, zo leuk. Naast kruiden groeien er ook artisjokken en kleurige bloemen. Een andere fijne plek in het klooster is de kerk, waar de oude, gegraveerde grafstenen in de vloer, de rijkversierde, voormalige zitplaatsen van de belangrijkste kloosterlingen en het houtsnijwerk van de banken onze aandacht trekken. Helaas zijn de beeltenissen van de kalkstenen sedillia (zitplaats voor leidinggevende kloosterlingen) deels vernield, maar een aantal zijn er nog helemaal intact.

Ook de zolder van het klooster is te bezoeken. Hier is vrij recent een mooie tentoonstelling gemaakt. Je ziet bijvoorbeeld hoe de zieken in eenvoudig ingerichte kamertjes verzorgd werden en hoe hier boeken gemaakt zijn, een monnikenwerk.

klooster Ter ApelHet interieur en de kloostertuin van het klooster in Ter Apel

Bourtange: hoogtepunt op cultureel gebied

Vesting Bourtange is een uniek verdedigingswerk, dat weer in oude glorie hersteld is. Binnen de vestingwallen, met hun prachtige stervorm, kun je de geschiedenis opnieuw beleven. In het museum en het nieuwe kruithuis kun je aan de hand van korte films een goede indruk krijgen van hoe de vesting is ontstaan. De enige begaanbare route, vanuit Duitsland naar de stad Groningen liep hier door het moerasland langs. Zowel tegen de Duitsers als tegen de Fransen is dit gebied in Groningen ooit verdedigd. Nadat het moeras opdroogde en het fort haar belang verloor, is Bourtange veranderd in een boerendorpje. Haar tegenwoordige uiterlijk is een mooie mix van vesting en boerendorpje. Er zijn verschillende ingerichte ruimtes, waar je een idee kunt krijgen van het leven in Bourtange door de eeuwen heen.

Ga je naar Bourtange, vergeet dan niet om vooraf online je tickets te reserveren. Je krijgt een tijdsslot van twee uur, waarbinnen je de vijf musea kunt bezoeken. Dit is ruim voldoende tijd, de musea zijn niet groot. In de weekenden is het best druk, dus reserveer op tijd.

Bourtange WesterwoldeBourtange is een uniek verdedigingswerk in Westerwolde

Alle straatjes van het dorp komen uit op het schilderachtige, centrale dorpsplein. De lindebomen hier zijn al 350 jaar oud en samen met de historische officiershuizen er omheen en de kinderkopjes op het plein voelt het alsof je zo een stap terug in de tijd doet. Eén van de oude gebouwen rond het plein is café / restaurant “Landhuys”. Hier lunchen we heerlijk. Mocht het terras aan het gezellige marktplein vol zijn, dan zijn er nog meer tafeltjes op de zonnige, ruime binnenplaats. Hier eten wij de beste wok en saté van heel Groningen, met uitzicht op het kerkje van Bourtange.

Het, voor ons, meest verrassende museum van Bourtange ligt hier net om de hoek. In de synagoge kijken we ruime tijd rond. We hadden hier niet zo’n bloeiende Joodse gemeenschap verwacht. Tijdens ons bezoek is er een indrukwekkende fototentoonstelling in de onderwijzerswoning bij de synagoge over het leven binnen het Chassidisch Jodendom in Antwerpen.

marktplein BourtangeLunchen en een indrukwekkende fototentoonstelling rond het marktplein van Bourtange

Meer cultuurhistorie in Westerwolde: Wedde

Burcht Wedde is echt een plaatje zoals je het in sprookjesboeken aantreft. De kleine burcht wordt omgeven door een slotgracht en is echt een statig kasteeltje met torentje. De burcht heeft een erg mooie functie, als vakantieparadijsje voor kinderen die normaal gesproken niet op vakantie kunnen gaan. Zij mogen hier drie dagen als prins en prinses leven en lekker ravotten in de omgeving. Normaal gesproken kun je een deel van de burcht ook bezoeken tussen april en oktober op woensdag t/m zondag, maar vanwege de Coronamaatregelen is dat op dit moment nog even niet mogelijk.

Minder bekend, maar zeker ook een stop waard is het dertiende eeuwse kerkje van Wedde. Gek genoeg wordt dit schattige kerkje de Grote Kerk genoemd. Probeer ook een kijkje aan de binnenkant te nemen, waar verschillende borgheren begraven liggen.

Burcht Wedde en kerkje WeddeBurcht Wedde en het kerkje in Wedde zijn beiden erg charmant

De Ruiten Aa – fantastisch mooi wandelen in Westerwolde

De Ruiten Aa stroomt vanuit Ter Apel naar Vlagtwedde en vormt ongetwijfeld het meest schilderachtige wandelgebied van Westerwolde. De Ruiten Aa kronkelt haar weg door grasland vol kleurrijke bloemen, langs eeuwenoude bomen en typisch Groningse boerderijtjes. Wij maken twee keer een wandeling langs de Ruiten Aa en kunnen het gebied tussen Smeerling en Vlagtwedde van harte aanbevelen.

Parkeren kun je bij Gasterij Natuurlijk Smeerling, waar je in de boomgaard een drankje en hapje kunt doen voor vertrek of bij terugkomst van je wandeling. Vanaf de parkeerplaats volg je het verharde pad, de natuur in, en kun je vanaf het boogbruggetje aan de zijarm van de Ruiten Aa kiezen om de route linksom of rechtsom te lopen.

Gasterij natuurlijk SmeerlingGasterij natuurlijk Smeerling en de start van de wandeling

Er zijn hier verschillende wandelroutes, met elk hun eigen pijlen en kleuren, maar de route die we proberen te volgen is de “Boomweideroute Dal Ruiten Aa” van drie en een halve kilometer. Wij denken de blauw-gele pijlen te moeten volgen, maar als die bij een kruising zowel linksaf als rechtdoor wijzen, raken we in verwarring. We staan al in Vlagtwedde, als we merken dat we de verkeerde pijlen gevolgd hebben. Gelukkig is het niet ver en pikken we de route zo weer op. We passeren uitgestrekte boomweiden, met hier en daar een houtwal. De lakenvelders die in dit gebied grazen, zien we alleen in de verte, maar verder laat de lieflijke natuur zich hier echt van haar allermooiste kant zien.

wandeling WesterwoldeVervolg van de wandeling door Westerwolde

Een tweede wandeling die we maken, start tegenover camping De Bronzen Eik bij Sellingen. De totale wandeling is zeven kilometer, maar je kunt de ronde ook inkorten tot de helft. Loop je de wandeling linksom, dan voert deze eerst door een bosgebied dat een sloot volgt. Je kijkt uit over uitgestrekt akkerland en nadert de boerderijen zelf steeds dichter.

Het vennetje aan bospad de Vossenweg ligt er sereen bij, net als de andere vennen, die je passeert. Via het stroomdal van de Ruiten Aa loop je terug en ook hier weer dat parkachtige landschap met verspreid een aantal mooie bomen en heel veel bloemenpracht. Tip: Mocht de parkeerplaats bij camping De Bronze Eik vol zijn, dan is bij de Renneboomsbrug nog meer dan voldoende plek tussen de bomen.

wandeling Sellingen Oost-GroningenDe prachtige wandeling bij Sellingen in Oost-Groningen

De mooie Groninger boerderijen

Het loopt tegen het eind van de ochtend, als we na de wandeling bij Sellingen richting Bourtange rijden. “Stohoooop!” roep ik. Ik zie een schitterende boerderij midden in het akkerland staan. Het woonhuis en de schuur zijn, net als bij de meeste Groninger boerderijen, met elkaar verbonden. Ernaast staat zo’n klein bijgebouwtje, dat we al bij zoveel boerderijen hebben zien staan. Aan een waslijn wapperen vrolijk geruite keukenhanddoeken. Een rijtje kleurige klompen staat tegen de zijgevel aan. Het plaatje is zo mooi, daar móet ik wel een foto van maken.

We raken aan de praat met de lieve dame die in de tuin van haar boerderij bezig is. Zij en haar man hebben de boerderij nog maar twee en een half jaar geleden gekocht en helemaal zelf gerestaureerd. Gastvrij worden we uitgenodigd om het kleine huisje aan de zijkant van binnen te komen bekijken. Het blijkt een “stookhok” te zijn. In de tijd dat men nog niet wist hoe je gras moest drogen en bewaren voor de winter, kookte de boerin hier elke ochtend suikerbieten en andere gewassen, om aan de dieren te voeren. Nu is ook dit huisje, net als de rest van de schitterende boerderij, aangekleed met spulletjes van vroeger.

Groninger boerderijDe schitterende Groninger boerderij en haar bewoonster

Een oud petroleumstelletje, serviesgoed en een kachel staan voor de gezelligheid hier binnen, terwijl achter het raam van het woonhuis een wit doopjurkje uit de vorige eeuw hangt. Dit soort plekken en de ontmoetingen onderweg zijn toch wel het mooiste aan reizen, of je dat nu in Westerwolde in Oost-Groningen doet, of aan de andere kant van de wereld.

Overnachten in Westerwolde

Ook in onze accommodatie in Westerwolde hadden we een mooie ontmoeting, in Hotel Bourtange. Onze gastvrouw is een gezellige dame, die ook al veel van de wereld heeft gezien en veel heeft meegemaakt. Genoeg om over te kletsen dus. De tuin rond het hotel, dat meer als een B&B aanvoelt, lijkt haast wel een parkje. Het zonnige terras, dat op die tuin uitkijkt, is een heerlijke plek voor het uitgebreide ontbijt dat we de volgende ochtend geserveerd krijgen.

hotel Bourtange Westerwoldehotel Bourtange Westerwolde voelt meer als een gezellige B&B

Dineren kun je hier niet trouwens, maar Vlagtwedde is niet ver en daar zijn verschillende mogelijkheden. Wij eten op het terras van Roegh, op een mooi, groen plekje aan de rand van het dorp en naast een kleinschalig vakantiepark.

Ben jij weleens in Oost-Groningen geweest? Westerwolde is echt een verrassende bestemming voor een weekend. Wij bezochten deze regio in samenwerking met MarketingGroningen en waren hier anders nooit zo snel terecht gekomen. Blij dat zij ons hebben laten kennismaken met dit mooie stukje Groningen.

Category: Nederland

Tags:

Reageer!


24 comments

  1. Ja ik ken het gebied wel, want ik ben in Groningen opgegroeid. Toch zijn er altijd weer nieuwe plekjes om te ontdekken. Wat een mooie wandelingen heb je daar gemaakt, zeg. Net alsof je terug bent gegaan in de tijd!

    1. Wat leuk, dat wist ik niet, dat je hier bent opgegroeid. Mijn man ook en ik heb er zelf 15 jaar gewoond (in de stad). Heerlijke stad en provincie en leuk om er weer eens te zijn.

  2. Het oosten van Groningen heb ik ook nog nooit bezocht, maar het ziet er zeker mooi uit. Dat boerderijtje is echt heel erg schattig. Wat een heerlijke tuin om te ontbijten zeg. Dat is geen straf ’s ochtends.

  3. Wat een ontzettend leuke foto van jullie samen hand in hand! In Groningen ben ik nog niet veel geweest. Deze regio spreekt me wel aan vanwege de rust en ruimte die je noemt. Het klooster lijkt inderdaad uit een sprookje.

  4. Ik was 19 jaar toen ik vanuit Ter Apel ging verhuizen naar de Stad. Voor de Groningers is er maar een stad en dat is Groningen; Fantastisch, vanuit daar gingen we naar Zuidhorn en nog later woonden we een aantal jaren in Den Haag, ook leuk. Bijna niet te geloven maar door het werk kwamen mijn gezin en ik in Ter Apel. Pas toen zag ik de schoonheid van Westerwolde, wij genieten hier nog elke dag van. Hartelijk dank voor je “stukje” Ik ga het delen!

    1. Wat leuk om te lezen, hoe je uiteindelijk weer in Westerwolde terug bent gekomen. Zelf ben ik Limburgse en heb ruim 15 jaar in de stad gewoond, maar behalve een dagje Bourtange heb ik toen niks anders van Westerwolde gezien. Het was echt leuk om er nu een weekend door te brengen. Veel woonplezier nog aldaar!

  5. Dag Yvonne,
    Wat een prachtige weergave van Westerwolde! Heel veel dank daarvoor! Als wethouder van o.a. recreatie & toerisme ben ik vanzelfsprekend ontzettend blij met dit geweldige reisverslag! Natuurlijk heb ik het gedeeld op de diverse social media. Fantastisch dat je de rust, ruimte en het cultuurhistorisch landschap zo hebt vastgelegd. Je hebt de parels van Westerwolde warm in beeld gebracht!
    Mocht je weer Westerwolde aandoen… laat het weten… dan maak ik graag kennis met je!
    Warme groet vanuit Westerwolde!
    Giny Luth

  6. Wat grappig om meer te lezen over dit gebied. Ik ben hier opgegroeid en mijn schoonzus is getrouwd in het Klooster van Ter Apel. Wat ook leuk is dat je er over schrijft, voor mij voelt dit gebied allemaal zo normaal en weinig bijzonder, maar als ik dan jouw ervaringen lees en foto’s zie is het toch heel anders. En zie ik ook dat het toch best een mooi gebied is.

    1. Als je ergens opgroeit kijk je er zo anders naar. Ik heb dat zelf ook met de omgeving waar ik geboren ben en tot mijn achttiende heb gewoond. Ik was er laatst weer voor het eerst en was verbaasd hoe mooi ’t er is. 🙂

  7. ben blij dat ik hier 4 jaar terug huis heb gekocht mooie stad dorp Bellingwolde weelde van natuur begeeft je hier nog in een stukje oud Nederland met weelde van van natuur en rust en gemoedelijke mensen Westerwolde is top

  8. Recent op een zondag rondgereden. Snel weg gegaan, Wat een drukte met toeristen-verkeer ( veel motoren) Veel Duitsers. Niks mis mee maar rust, niet echt.

    1. Wat jammer dat er zoveel verkeer was. Wij zijn amper iemand tegen gekomen drie weken geleden. Ook de motoren waren op één hand te tellen. Alleen in Bourtange was het drukker.

  9. Ik mis Sellingen — waar je in de herberg kunt overnachten en heerlijk eten. En met een oud kerkje met schitterende wandschilderingen van voor de reformatie

  10. Prachtig dat je het zo “schier” vond. kleine correctie: De Ruiten Aa ontspringt in Ter Apel en stroomt derhalve richting Vlagtwedde en niet andersom.